Skarga Marii O. na decyzję Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w G.-W. w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 1999 r. na posiedzeniu jawnym wątpliwości prawnej przekazanej przez skład orzekający NSA postanowieniem w sprawie II SA/Po 1357/98, do wyjaśnienia w trybie art. 49 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./:~Czy na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. "d" ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu /t.j. Dz.U. 1997 nr 25 poz. 128 ze zm./ osobie bezrobotnej, która podlegała ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności do okresu 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania można zaliczyć także okres pobierania zasiłku macierzyńskiego wykorzystywanego w czasie zarejestrowanej działalności gospodarczej.~podjął następującą uchwałę:
Uzasadnienie strona 2/6

Zdaniem składu orzekającego, pogląd wyrażony w powołanych wyrokach może budzić wątpliwości, gdyż ustalenie podstawy wymiaru składki ubezpieczeniowej miałoby dotyczyć okresu, kiedy składka nie była płacona /par. 37 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 stycznia 1990 r. w sprawie wysokości i podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zgłaszanie do ubezpieczenia społecznego oraz naliczania składek i świadczeń z ubezpieczenia społecznego /Dz.U. 1993 nr 68 poz. 330 ze zm./ i następowałoby w postępowaniu przed organem, który nie jest właściwy w sprawie ustalenia i wymiaru składki. Problematyczna jest też możliwość ustalenia podstawy wymiaru składki ubezpieczeniowej osób prowadzących działalność gospodarczą za okres pobierania zasiłku macierzyńskiego z uwagi na treść par. 31 powołanego rozporządzenia, który odwołuje się do dochodów bieżąco deklarowanych przez prowadzącego działalność.

Z drugiej jednak strony interpretacja przepisu art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. "d" ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu uzależniająca nabycie prawa do zasiłku od tego, czy przez wymagany ustawą okres czasu płacona była składka na ubezpieczenie społeczne prowadzi do tego, że okres pobierania zasiłku macierzyńskiego zostaje wliczony do stażu zasiłkowego tylko wtedy, gdy osoba bezrobotna przed przejściem na urlop macierzyński zrezygnuje z prowadzenia pozarolniczej działalności /art. 23 ust. 2 pkt 3 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu/, co nie wydaje się uzasadnione.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Przystępując do wyjaśnienia przedstawionych wątpliwości prawnych, należy przede wszystkim przypomnieć stan prawny obowiązujący w dacie wydania zaskarżonych decyzji przez organy zatrudnienia obu instancji, tj. w okresie czerwiec-lipiec 1998 r.

Problematykę prawną zasiłków macierzyńskich regulują zarówno ustawy jak i przepisy wykonawcze do tych ustaw. W "Dziale Ósmym" Kodeksu pracy pt. "Ochrona pracy kobiet", w art. 180 określono wymiary przysługującego pracownicy urlopu macierzyńskiego w razie urodzenia jednego lub więcej dzieci. W myśl art. 184 Kodeksu pracy, za czas urlopu macierzyńskiego przysługuje pracownicy zasiłek macierzyński na zasadach i warunkach określonych odrębnymi przepisami. Przepisy te zawarte są w ustawie z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa /Dz.U. 1983 nr 30 poz. 143 ze zm./. Dodać należy, że z dniem 1 września 1999 r. ustawa ta utraciła moc /art. 85 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz.U. nr 60 poz. 636/.

Zasiłek macierzyński jest świadczeniem ubezpieczeniowym przysługującym pracownicy uprawnionej do urlopu macierzyńskiego lub innego urlopu na prawach urlopu macierzyńskiego /art. 32-33 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa/.

Strona 2/6